997
 

SEXTI DECRETAL. LIB. U. TIT. II—IV. DE IURAMENTO CALUMNIAE.
 

praetermìsso, nec alias etiam, quum mìnime appellatum
exstiterit'', Remensis archiepiscopus vel eìus officialis' de
causìs clericorum tanquam iudìces, lìcet ìn ìpsos iidera
clerici de facto consentìant, absque dìoecesanorum suorum
voluntate cognoscant. §. i. Neque suffraganeorum Remensis
ecclesiae subditos ipsorum delegatìonem suscipere, vel
sententias et praecepla exsequi, aut ìn causìs, per appella¬
tionem devolutìs ad eos, testimonium, nìsì alìud in hìs
tribus^ de consuetudine obtineant3, perhibere compellant,
§. 2. Nec etìara suffraganeorum ipsorum officìales, aut archi¬
diaconos, archìpresbyleros et<^ ahos ìnferiores praelatos,
suffraganeis eìsdem subiectos, dummodo alìud eìs contraria
consuetudo non tribuat, nec subditos suffraganeorum
ipsorum super salariis advocatorum et procuratorum in
causìs, quae ìn Remensi ventilantur curia, cogant querelanti-
bus ìn sua praesentìa respondere. §. 3. Contrahentes vero
aliarum dioecesum super contractibus, initis in Remensi
dìoecesì ab eisdem, nìsì inveniantur ibidem, trahere corara
se non debent invitos, lìcet in possessionem bonorum, quae
ibi habent, etìam quum alibi copiam sui faciant**, si eorum
aucloritate citati comparere contemnant, possint^ missìonem
facere contra eos, vel, sì forte malitiose se ipsos occultent,
ne'' citatio perveniat ad eosdem, decemere faciendam ìn
possessionem bonorum, quae in alia etiam dioecesi obtinere
noscuntur; sed tunc loci dìoecesanus ad denunciationem
ipsorum faciet huiusmodi mìssionem. §. 4. Nec clericos
suos mìttant ad suffraganeorum ipsorum^* dioeceses prò
ineundis vel recognoscendis' contractibus coram ipsìs, nec
eorundem suffraganeorum subditos compellant coram se
occasione huìusmodì ìuri stare. Neque potest archiepi¬
scopus ipse ìn suorum suffraganeorum officìales et subditos
prò eo, quod vocati ab ipso nolunt^ querelantibus in sua
praesentia respondere, ecclesiasticam exercere censuram.

CAP. n.

Index saecularis, qui vult clericura corapellere ad debita etiam liquida
solvenda, per ecclesiasticum Iudicem desìstere compellatur.   Ioann. Andr.

Bonifacius Vili".
Saeculares iudìces, quì, licet ipsis nulla competat iuris¬
dictio ìn hac parte, personas ecclesiasticas ad solvendum
debita, super quìbus coram eìs conira ìpsas earum exhiben¬
tur literae ve! probatìones aliae inducunlur, damnabili prae¬
sumptìone compellunt, a temeritate huiusmodi per locorum
ordinarlos censura ecclesiastica decernimus compescendos.
 

L  Iudìce  ecclesiastico
 

Idem
 

Quum C. laicus, prò quo solvìsti certam pecuniae quan¬
titatem, in qua prò eo te fideiussorio nomine obligaveras, te
servare recuset ìnderanera, contra iuramentura a se praesti¬
tum temere veniendo; ipsum coram ecclesiastico iudice, ad
cuìus forura ratìone iuraraentì causae huiusmodi cognitio
noscitur pertìnere, de iure poteris convenire, ut ipsum moni¬
tione praemissa per censuram ecclesiastìcam, quod te super
praedictis, ut tenetur, servet indemnem, praevia ratìone
compellat.

TITULUS in.

DE LITIS CONTESTATIONE.
 

CAP. I.

impedii, nisi s
 

e semel fi
 

Peremptoria litis ..u...™.™...,..^^ ..u... ....^..

Ioana. Andr.

Innocentius IV. in concìlio Lugdunensi^.

Exceptionis  peremptoriae  seu defensionìs   cuiuslibet
 

Tit. IL Cap. L b) exsistit; Ih; exslitit; le e) auf; la;
aliosque; Ibcd      d) nec: lac        e) noluerint: /a; nollent; Ib.

Cap. IL a) Fuil tracia de fine decretalis, quae incipiebat:
Quia non contingit: Ioann. Andr. — Sed isto verba non suni
inilium exiravogontis, quoe indpìi: Quia nonnulli; Attamen
in media epìstola exstant, Uo ut Schultto accedere non posdmus,
qui Andreae verba mularì, aique prò; ,,qnia non," ,,quia
nonnulli" legi velit — Exsiat decret. dat Later. V. Kal. AprU.
 

prìncìpalis cognitionem negotii conlingentis ante litem con-
testatara obìeclus, nisì de re iudìcata, transacta*» seu finita
excipìat lìtigator, lìtìs conleslatìonem non impediat, nec
retardet, lìcet dicat obiector, quod" rescriptum non fu-
ìsset^* obtentum, si quae sunt impetrantì opposita fuissent
exposita deleganti.

GAP. n.
Per exceptionem peremptorlam non fit litis contestatio.   Ioann. Andr.

Bonifacius VIIL
Si, oblato ab actore libello, ex parte rei exceptio perem¬
ptoria proponalur: nequaquam per hoc litìs contestatio ìn¬
telligitur esse facta; immo, ea non obstante, nìsì sìt de illis
exceptionibus, quae litìs contestationem impediunt, fieri
oportebit eandem.
 

TITULUS IV.
DE IURAMENTO CALUMNIAE.

CAP. I.

Non est de substanlia, quod statim post litem contestatam luretur de
calnmnia.    Ioann. Andr. — §.1. Non annnllatur processus, llcet toclto
omittatur calumniae iuraraentum.    H. d, — g. 2. Praecipit,  quod In spiri¬
tualibus simul de calumula et de veritate luretur.   Ioann. Andr.

Bonifacius Vili.
Sì de calumnìa seu de' verilate dicenda ìn prirao lìtis
exordìo non iureiur, ut debet ; poterit postmodum in qualibet
parte litis ìurari, quum huiusmodi iuramenta praestari ab
initio de sub stantìa ordinìs iudiciarii non exsistat. §. t. Propter
omissum quoque tacite in tota causa calumniae iuramentura
iudicialis processus, alias factus legitirae, non est nullus nec
etìam annullandus. §. 2. Quamvìs in causìs spiritualibus,
in quìbus debet de veritate dicenda ìurari, canones non in¬
dicant alicui calumniae iuramentum: nos tamen, quìa fre¬
quenter calumnìarì videmus ìn ìpsìs, utile reputamus, quod
simul, sìcut plerique observant, tam de veritate dicenda
quam de calumnìa, ut vìa praeciudatur calumnìis, iurarì de¬
beat in eìsdem.
 

In causa appellatìonis iurari debet de calumnìa et veritate dicenda. —

§. 1. Procurator, deputatus post iuramentum calumniae, lurabit de calumnìa.

H. d. — g, 2, Index, quoties sibi videtur, exigit iuramentum raalltiae, etiamai

de calurania vel veritate iuratum sit.   Ioann. Andr,

Idem.
In appellatìonis causa, quanquam in principali iuratum
fuerit, praestari iubemus calumniae iuramentum, et ìdera ìn
iuraraento de verilate dicenda volumus observari. §. i, Pro¬
curatores quoque, quì post iuramentum calumniae deputan¬
tur, teneri volumus, ut calumnìa vìtetur ab ipsìs, ad sub-
eundum huìusmodì iuramentum, etiamsì a suìs dominìs_, quid
ponere aut respondere seu agere debeant, sint instructi. §. 2.
In omnibus autem causìs, nedum ante, sed etìam postquam
lis fuerit conlestata, sive de veritate sìve de calumnìa sìt
iuratum in ìpsìs, potest ìudex a partibus exigere iuramentum
malìtiae, quoties viderit expedire.
 

Idem.
Nullam tibi iudex iniuriam fecisse censetur, qui pro¬
curatorem tuì adversarii constitutum ad causara, habentem
super hoc speciale mandatum, admisit ad praeslandum in ea
calumniae iuramentura.
 

A. II. (1256.) ap. Le Paige Bibl. Praemonstroi. II, 67.^. —
Polthast no. 16308. — et infra in not ad e. 1. (3, 23.)

Cap. IIL a) Tracta fuit haec decrelalis de extravag, Cle-
mentìs, quae incipiebat ; Sua nobis nobilis vir Henricus eo.
tit. Ioann. Andr. — Haec decret in Codd. coli, non invenitur.

Tit, III. Cap.L a.)c. 6. Conc. Lugd. I.(i24S-) —Comp,
e. un. h. t. Bulla Ad exped. no. 19.         b) vel trans, vel (seu:

Id): Labcd.
 

tinoat; AFG
 

3) ob- j 6) Bt
itest; le i