Mendele: Yiddish literature and language ______________________________________________________ Contents of Vol. 6.048 August 5, 1996 1) A dudele un an irele (Sylvia Schildt) 2) "Az du kenst an mir nit glanzen" (Meyer Wolf) 3) Benyamin Netanyahu (Mendy Fliegler) 4) Yiddish final devoicing (Alexis Manaster Ramer) 5) Aynlegn di velt (Noyekh Miller) 6) Tikn toes (Noyekh Miller) 1)---------------------------------------------------- Date: Sun, 4 Aug 1996 16:50:55 -0400 From: creativa@charm.net Subject: A dudele un an irele Ven es kumt tzum nutzn ir oder du Darf men take visn a ver un a vu. Zikher iz undzer fraye amerike an informeler land un frayndt megn zikh dudeven biz tzu der zat. Mit kolegn fun yedn elter, gamken. Ober staytch libe mentshn, ven men kumt on in a moyshev zekeynim un me hert mentshn redn tzu fremde ur-bobes un ur-zeydes af aza shteyger --- vos vilstu -- iz dos geredt bli derekh-eretz un bavayst az der mentsh ken nit kin mame loshn vi es darf tzu zayn, oder er/zi iz in gantzn an am-oretz on gefiln. Lomir nor hofn az yene gedudevete ur-bobes un zeydes zaynen azey eyver-botl az zey hern afile nisht un es art zey afile nisht. Als lererin fun yidish heyb ikh on mitn ir -- ikh zog ir tzu mayne studentn yung un alt -- un ven es vert a bisele mer frayndlekh, heybn mir on zikh tzu dudeven. Der lerner fun yidish, muz farsheyn ven es iz k'day tzu dudeven un ven tzu ireven. un avade un avade ven men kumt tzu tzu der yidisher literatur. Sylvia Schildt 2)---------------------------------------------------- Date: Sun, 4 Aug 1996 17:49:54 -0400 From: wolfim@chelsea.ios.com Subject: Az du kenst an mir nit glanzen... To Rivke Steinig's mother, a refue shleyme. She is recalling one of Elyezer Shteynbarg's parables, Di barsht un der kamash 'The brush and the gaiter (spat)'. The opening lines are: kish - kash! s'tantst a barsht af a kamash! shtarker, shtarker giit der tants un alts heler vert der glants -- s'iz tsu kukn a tshikave! and ends, after the taynes of the haughty gaiter: "zayt nisht broyges, reb kamash!" entfert im di barsht, "ma rash? az du kenst on mit nisht glants, meg ikh, bruder, af dir tantsn!" Meyer Wolf 3)---------------------------------------------------- Date: Sun, 4 Aug 1996 21:00:22 -0400 (EDT) From: efliegle@capaccess.org Subject: Benyamin Netanyahu Es dakht zikh mir az ikh hob shoyn nisht gehert aza Yidish vus kumt fun Herscovics, in a sakh, a sakh yurn... Ober aza diamant vegn Netanyahu muzt er take araynshraybn in a bikhl az dus Yidishe velt zol shtonen! Efsher seyen mir du a nayem Shulem Aleykhem, zol er zayn balibt... Mendy Fliegler 4)---------------------------------------------------- Date: Mon, 5 Aug 1996 12:25:18 -0400 From: amr@cs.wayne.edu Subject: Yiddish final devoicing I would be interested in hearing from anybody who speaks, or knows someone who speaks, a variety of Yiddish where bdgvz at the ends of words are pronounced as ptkfs, and who would be willing to help determine some details of this pronunciation. Please contact me directly rather than via the list. Alexis Manaster Ramer 5)---------------------------------------------------- Date: Mon, 5 Aug 1996 From: nmiller@shakti.trincoll.edu Subject: Aynlegn di velt The poet Rokhl Boymvol has a new book _Antkegn dem vos ir zogt_ which is a celebration of Yiddish idioms, and the August 2 issue of the Forverts contains a delightful excerpt -- a set of expressions which use the word "velt". Highly recommended. No excerpts in this space. If you subscribe to the Forverts you've already seen it. If you don't you should be a subscriber. Chana and Yosl Mlotek are the guiding geniuses of two genuinely valuable features that appear on alternating weeks: _in der velt fun yidish_ and _perl fun der yidisher poezie_. To this long-time reader the Forverts was never as good as it is right now. (Would that I could say the same for the ineptly edited English Forward.) The Forward Association 45 E. 33 St. New York, NY 10016 And while I'm at it let me put in a second unsolicited plug for the wonderful _Afn Shvel_ edited by Mordkhe Shekhter. Pure gold. League for Yiddish 200 W. 72 St. Suite 40 New York, N.Y. 10023 Noyekh Miller 6)---------------------------------------------------- Date: Mon, 5 Aug 1996 From: nmiller@shakti.trincoll.edu Subject: Tikn toes Der shames hot a kaLENder. Ober vos toyg a kaLENder ven men kert nisht iber di bleter? Vert fun di datn a blote. Azoy iz gesheyen. Di emese datn fun 6.046 un 6.047 zenen August 4, nisht August 7. Zayt moykhl. Noyekh Miller ---------------------------------------------------- End of Mendele Vol. 6.048